الشيخ باقر شريف القرشي ( مترجم : محمدرضا عطائى )

428

حياة الإمام الهادي ( ع ) ( تحليلى از زندگانى امام هادى ع ) ( فارسي )

در اينجا سخن ما از زندگانى سياسى عصر امام ابو الحسن الهادى عليه السّلام پايان گرفت . زندگى اقتصادى عصر امام اما زندگانى اقتصادى در زمان امام هادى عليه السّلام بىنهايت نگران‌كننده بود ، يك نظام اقتصاد علمى كه دولت بر آن اساس حركت كند وجود نداشت و سراسر كشور را هرج و مرج اقتصادى فرا گرفته بود بدون اين كه با نظام اقتصادى اسلام و يا نظام ديگرى هماهنگى داشته باشد . خلفا ، تركان ، وزراء و كارگزاران دولت به چاپيدن اقتصاد جامعه و غارت كردن سرمايه‌هاى مردم و احتكار اموال فراوان در خزانه‌هاى مخصوص خود ، مشغول بودند ، در حالى كه نااميدى و فقر در همه جاى كشور سايه افكنده بود و اكثريّت قاطع از جامعهء اسلامى زير پاهاى فقر و تنگدستى پايمال مىشدند و بر ضروريات زندگى خود توانايى نداشتند تا چه رسد به تشريفات ، و رفاه زندگى كه ما در ذيل به اختصار ولخرجيهاى متوكل و ديگر خلفاى عباسى را كه معاصر امام بودند و اسراف آنان اموال مسلمين و همچنين زندگى اقتصادى عموم مردم كشور را بيان مىكنيم : مصارف متوكل متوكل ، اموال مسلمين را بىحساب در راه شهوترانيها و تمايلات نفسانى خود صرف مىكرد ، بيت المال در حقيقت مال او بود و هرطور كه مىخواست دخل و تصرف مىكرد ، مسعودى مىگويد : « هيچ زمانى مخارج و بذل و بخششها به قدر زمان متوكل نبود . [ 1 ] » متوكل بيت المال را در موارد زير صرف مىكرد :

--> [ 1 ] مروج الذهب : 4 / 159 .